Τρίτη, 23 Μαρτίου 2021

Τα 13 πρωτοσέλιδα του εορτασμού της 25ης πριν από την εθνική καταστροφή

«Εις διάστημα ολιγώτερον των πέντε μηνών, από της 1ης Νοεμβρίου, ευρισκόμεθα δια δευτέραν φοράν εις ακυβερνησίαν. Ποιοι κυβερνούν σήμερον; Ο κ. Καλογερόπουλος, ο κ. Πρωτοπαπαδάκης ή ο κ. Γούναρης; Ουδείς, ούτε αυτή η τριανδρία των Πρωθυπουργών γνωρίζει. Και όμως το έθνος διέρχεται κρισιμωτάτας στιγμάς. Κρισίμους υπό εσωτερικήν και υπό εξωτερικήν άποψιν. Στιγμάς αι οποίαι απαιτούν την ύπαρξιν κάποιας τέλος πάντων κυβερνήσεως».

Ήταν 25η Μαρτίου του 1921 όταν δημοσιεύονταν αυτές οι γραμμές σε σχόλιο της πρώτης σελίδας τού

ιστορικού Έθνους. Έναν αιώνα μετά την Επανάσταση του 1821, και έναν αιώνα πριν από τους τωρινούς εορτασμούς, η Ελλάδα ζούσε τα προμηνύματα της επερχόμενης εθνικής καταστροφής. Και ο Τύπος της εποχής, από τη μια χαιρέτιζε την επέτειο, από την άλλη κατέγραφε τις δραματικές εξελίξεις. 

Το pasatempo.wordpress.gr, σε ένα από τα εξαιρετικά αφιερώματά του, με αρχειακό υλικό που δύσκολα βλέπουμε στις μέρες μας, δημοσιεύει 13 πρωτοσέλιδα της 25ης Μαρτίου 1921. Είναι από την Αθηναϊκή («Εφημερίς άκρως προοδευτική», όπως έγραφε στο λογότυπό της), την Αστραπή, το Έθνος, τον Ελεύθερο Τύπο, το Εμπρός, την Εσπερινή, την Εστία, τη Μακεδονία, τη Νέα Ελλάδα τη Νέα Ημέρα, την Πατρίδα, την Πολιτεία και τη Σκιρπ. Μαζί, δημοσιεύεται σκαναρισμένο ολόκληρο το άρθρο που αναφέρουμε στην αρχή και άλλα αποσπάσματα από σελίδες εφημερίδων της ίδιας ημέρας.

Ο Άγγελος Μενδρινός, διαχειριστής του μπλογκ Πασατέμπος, συνοψίζει σε σύντομο κείμενο τα γεγονότα της εποχής. Ανάμεσα σε άλλα γράφει: «Εκείνες της μέρες συνέβησαν δύο σημαντικά γεγονότα που δεν αποτυπώθηκαν στις πρώτες σελίδε των εφημερίδων. Η πρώτη ήταν το Συνέδριο του Λονδίνου. Εκεί ο πρωθυπουργός Καλογερόπουλος που ήταν και υπουργός Εξωτερικών είδε τη μεταστροφή των ισχυρών της εποχής σε βάρος της Ελλάδας. Η Γαλλία αποφάσισε να αποσυρθεί από την Κιλικία, άφησαν, μάλιστα, και το βαρύ οπλισμό τους στον Κεμάλ! Τους ακολούθησαν οι Ιταλοί. Οι Άγγλοι δήλωναν αποφασισμένοι να αναγνωρίσουν κι αυτοί τον μετέπειτα αναγεννητή της Τουρκίας που μέχρι τότε τον θεωρούσαν αρχηγό ατάκτων! Λίγες μέρες μετά και η Μόσχα υπέγραψε συμφωνία με αποτέλεσμα να αποδεσμευτούν σημαντικές δυνάμεις από τα βόρεια της Τουρκίας που ήταν έτοιμα να αποκρούσουν επίθεση των Σοβιέτ»

Δείτε εδώ τον Τύπο εκατό χρόνια πριν και ενδιαφέροντα ιστορικά στοιχεία.