Τρίτη, 14 Μαΐου 2019

Ταινίες για το μεροκάματο...

ΚΑΙ ΤΟ ΟΝΕΙΡΟ ΤΩΝ ΣΚΗΝΟΘΕΤΩΝ ΤΟΥ ΠΑΛΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ- Ο ΠΑΝΟΣ ΓΛΥΚΟΦΡΥΔΗΣ, ΤΟ CINEMA 3 ΤΟΥ COSMOTE ΚΑΙ Η ΔΙΑΣΩΣΗ ΕΙΚΟΝΩΝ ΜΙΑΣ ΑΛΛΗΣ ΕΠΟΧΗΣ 

«Πολύ αργά για δάκρυα», παραγωγή 1968. Εντάξει, ελληνικούρα• δράμα, δραματάκι ή δραματάρα, με το φτωχόπαιδο που γίνεται πλούσιο πριν ξαναγίνει φτωχό, και άφθονη συγκίνηση κοπής δεκαετίας ’60 –της δεκαετίας της κινηματογραφικής κλάψας. Δεν αντέχεται να το
παρακολουθήσεις ολόκληρο, έστω κι αν είσαι «θαμώνας» (όποτε έχεις χρόνο κι όχι κάτι καλύτερο να δεις εντός ή εκτός σπιτιού) ή φανατικός θεατής στον χρήσιμο Cinema 3, δηλαδή στο «κανάλι τού Ελληνικού Κινηματογράφου» του Cosmote. Το οποίο είναι κιβωτός διάσωσης εικόνων, αισθητικής και αντιλήψεων παλιάς εποχής: οι χωματόδρομοι, η αρχιτεκτονική της φτώχιας και της απλότητας, οι μονοκατοικίες, οι πρώτες πολυκατοικίες τής νεοαριστοκρατίας, οι μόδες ένδυσης, οι κομμώσεις (κότσοι και χτένισμα-λάχανο), τα παντελόνια καμπάνες που ανέμιζαν σαν σημαίες μιας κατακλυσμιαίας μόδας (στα νεότερα φιλμ), οι φουστανέλες, τα φουστάνια σαν τυλιγμένα σεντόνια, η ασπρόμαυρη ελληνική επαρχία, οι κότες που ταξίδευαν μαζί με τα καλάθια στα κουπέ των τρένων, αλλά κι οι ασυναγώνιστες ερμηνείες τεράστιων ηθοποιών (είναι σπουδαίο, λόγου χάρη, που έχει διασωθεί ένας Χορν και μια Λαμπέτη όπως τους θαυμάζουμε στο Κυριακάτικο ξύπνημα), τα έξυπνα σενάρια –φυσικά και τα πολλά πολύ άσχημα–, οι ταινίες που σημάδεψαν τις εποχές τους, συνθέτουν μια κάποτε βαριά βιομηχανία τής οποίας διασώζονται τα προϊόντα της αλλά όχι κι η ίδια. Και μαζί, εξ αντανακλάσεως, διασώζονται πολλά  θεατρικά έργα που άφησαν εποχή είτε για την καλλιτεχνική τους αξία είτε για την εμπορική τους, όπως το Αγάπη μου Ουάουα, πάμπολλες κωμωδίες του Ψαθά ή του Τσιφόρου που πρωτοσυστάθηκαν στο σανίδι του Θεάτρου κ.ά..

Τυπικός εκπρόσωπος εκείνης της δεκαετίας και το «Πολύ αργά για δάκρυα» που προβλήθηκε χθες. Αλλά επειδή οφείλουμε σεβασμό στη μνήμη ανθρώπων όπως ο (δάσκαλος) Πάνος Γλυκοφρύδης, θα πούμε ότι στην ταινία υπήρχαν μερικές στιγμές, πολύ λίγες όμως, κινηματογραφικής ποιότητας. Τα μακρινά πλάνα σε βιομηχανική περιοχή με έξοχα καδραρίσματα και τα γυρίσματα σε αυθεντικά λατομεία με φόντο εκρήξεις ή εργάτες που στο βάθος σπάνε πέτρες, είναι στιγμές για ταινίες επιπέδου, πολύ κοντά σε εκείνες του ιταλικού νεορεαλισμού.

Πολλοί σκηνοθέτες εκείνης της εποχής είχαν όνειρο να κάνουν Τέχνη, αλλά αναγκάστηκαν να διεκπεραιώνουν εμπορικές ταινίες που πρόσφεραν θέαμα για τον πολύ κόσμο και άρτο στους ίδιους τους καλλιτέχνες για να ζήσουν αυτοί κι οι οικογένειές τους. Ένας από εκείνους ήταν ο δάσκαλος! Ο Πάνος Γλυκοφρύδης αναγκάστηκε να σκηνοθετήσει ταινίες για το μεροκάματο, ειδικά στη διάρκεια της δικτατορίας, όπως «Το πολύ αργά για δάκρυα», περιμένοντας μια ευκαιρία για την ταινία που θα ξεχώριζε από τις υπόλοιπες δουλειές του. Στην καριέρα του έκανε, ανάμεσα σε άλλες, την εξαιρετική «Με τη λάμψη στα μάτια». Την οποία δεν έχουμε δει ακόμα (ή δεν έτυχε) στο καλό 3ο κινηματογραφικό κανάλι του Cosmote. Μπορεί να μην έχει τα δικαιώματα. Ή να την πρόβαλε και να μην έτυχε να τη δούμε.

Είτε το ένα συμβαίνει είτε το άλλο, ας κάνει μια προσπάθεια να την προβάλει. Αξίζει για το ίδιο το κανάλι. Αξίζει για τον Πάνο Γλυκοφρύδη που στα ογδόντα χρόνια της ζωής του δεν έκανε, ίσως, όσα ήθελε και, σίγουρα, δεν έκανε όσα μπορούσε.

Δ.Β. 

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ ΣΤΟΝ HARDDOG:
Να είσαι καλά ΕΡΤ, πάντα ζωτική - Μια παράσταση στο Ηρώδειο, με νεκρούς και ζώντες, 35 χρόνια μετά

** Αν βρίσκετε ενδιαφέρον το μπλογκ και θέλετε να εμφανίζονται στον τοίχο σας τα θέματά του ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ και κάντε like (φυσικά μόνο αν σας αρέσει.)