Δευτέρα, 20 Μαΐου 2019

Ηθοποιός είσαι, μίλα σωστά!

Η ΑΝΑΓΚΗ ΟΡΘΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΕΠΙΤΑΚΤΙΚΗ ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΥΣ ΣΥΜΦΩΝΕΙΤΕ;

Περισσότερο στα σάιτ, λιγότερο στις εφημερίδες (όπου οι διορθωτές –σε όποια έντυπα εξακολουθούν να υπάρχουν– σκουπίζουν τις ασχήμιες κατά της Γλώσσας) το «απόψε το βράδυ» είναι συχνό και βγάζει μάτια, ενώ στις περιπτώσεις του ραδιοφώνου κουφαίνει αυτιά. Την περασμένη Τετάρτη το είδαμε να γράφεται
δύο φορές σε ρεπορτάζ σάιτ, από τα κορυφαία, για τις εκλογές στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή: «Απόψε το βράδυ», ανέφερε, θα γίνει το ντιμπέιτ ανάμεσα στους υποψήφιους για τη θέση του προέδρου στην Επιτροπή. Δημοσιογραφικές αμαρτίες, σκεφτήκαμε και το αφήσαμε ασχολίαστο. Άλλωστε πολλές φορές έχουμε γράψει, και πρόσφατα μάλιστα, ότι η Γλώσσα είναι εργαλείο στα χέρια των δημοσιογράφων και δεν επιτρέπεται να το κακομεταχειρίζονται, τους πληγώνει το κύρος.

Δυο μέρες μετά, θυμηθήκαμε, βλέποντας  μια  φιλόδοξη παράσταση, ότι το ίδιο ισχύει για τους ηθοποιούς. Ανεπίτρεπτο να ακουστεί σε σκηνή θεάτρου το «απόψε το βράδυ» (ή «βράδι», ας μη μαλώσουμε με την ορθογραφία οι... ερίζοντες). Η αίσθηση ήταν ακόμα πιο αποκρουστική επειδή η φράση επαναλήφθηκε –από την ίδια ηθοποιό– τρεις φορές σε πολύ μικρό διάστημα, άρα δεν ήταν ένα γλωσσικό παραπάτημα, ένα στιγμιαίο λάθος. Ήταν έλλειψη γνώσης!

Η βάση της Υποκριτικής είναι ο λόγος. Ανεπίτρεπτο να είσαι ηθοποιός και να μην τον χειρίζεσαι σωστά. Ανεπίτρεπτο να είσαι σκηνοθέτης (και από τους καλούς, μάλιστα) και να αφήνεις να περάσει η κακοποίηση. Ανεπίτρεπτο να είσαι μεταφραστής κειμένων, ή συγγραφέας, και να επιτρέπεις την ασχήμια που μουντζουρώνει τη δουλειά σου (αν βέβαια δεν είναι δική σου κουτσουκέλα κι όχι μουντζούρα από άλλους).

Γενικώς, είναι ανεπίτρεπτο ως χειριστής της Γλώσσας –δημοσιογράφος, ηθοποιός, συγγραφέας, μεταφραστής, καθηγητής κ.λπ.– να μην ξέρεις:

** Ότι το «απόψε», μόνο του, σημαίνει «σήμερα το βράδυ». Και ότι το «απόψε το βράδυ» είναι πλεονασμός.
** Ότι δεν υπάρχει «απόψε το ΠΡΩΙ», «απόψε το ΜΕΣΗΜΕΡΙ», «απόψε το ΑΠΟΓΕΥΜΑ», ώστε να χρειάζεται να διευκρινίσεις ότι θα κάνεις κάτι «απόψε το ΒΡΑΔΥ». Απλά πράγματα. Και απαραίτητα όταν θέλεις να είσαι δημοσιογράφος, ηθοποιός, συγγραφέας, μεταφραστής, καθηγητής ή ό,τι άλλο που έχει να κάνει με το εργαλείο «Γλώσσα».

ΥΣΤΕΡΟΓΡΑΦΟ 1: Στη Γλώσσα ουδείς αλάνθαστος, τουλάχιστον από αυτούς που δεν την γνωρίζουν σε επιστημονικό επίπεδο. Όλοι, ή σχεδόν όλοι, ενδέχεται να κάνουμε λάθη και λαθάκια που μπορεί να δικαιολογηθούν. Όμως, σε καμιά περίπτωση δεν μπορούν να δικαιολογηθούν χοντράδες τού είδους «στις μία», «από ανέκαθεν», «απόψε το βράδυ», «είμαστε στην εκπομπή με τον επανακάμψα», «στον επικεφαλή» κι άλλες συναφείς.
ΥΣΤΕΡΟΓΡΑΦΟ 2: Στις σχολές Υποκριτικής, με τα υψηλά δίδακτρα, υπάρχει μάθημα για τη Γλώσσα; Ή τουλάχιστον μια ωρίτσα τον μήνα για την επισήμανση των λαθών κοινής χρήσης; Ομοίως το ερώτημα απευθύνεται και προς τις σχολές Δημοσιογραφίας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ ΣΤΟΝ HARDDOG:
1) Ποιοι ηθοποιοί ήξεραν τη γ΄κλίση σε δημοφιλές σίριαλ
2) Δημοσιογράφε, τι σου φταίνε τα παιδιά;
3) Όταν κάνουν γλωσσικά λάθη και τα πανεπιστήμια

** Αν βρίσκετε ενδιαφέρον το μπλογκ του Harddog και θέλετε να εμφανίζονται στον τοίχο σας τα θέματά του ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ και κάντε like (φυσικά μόνο αν σας αρέσει.)