Πέμπτη, 11 Οκτωβρίου 2018

Ο άνθρωπος που έβγαλε το μπουζούκι από τη φυλακή

Ο ΘΑΝΑΣΗΣ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΝΑΠΑΡΙΣΤΑ ΜΕ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΠΛΟΤΗΤΑ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ ΜΑΡΚΟΥ ΒΑΜΒΑΚΑΡΗ ΣΤΗ ΣΤΟΑ 

Εν αρχή η είναι η στέγη –η θεατρική στέγη: ιστορία ολόκληρη. Η Στοά του Θανάση Παπαγεωργίου (και της Λήδας Πρωτοψάλτη, εν μέρει) είναι μια από τις θεατρικές κολώνες της χώρας. Καλύπτει τον... συνοριακό τομέα «αποκεντρωμένο ποιοτικό θέατρο» εδώ και 48 χρόνια, δηλαδή από τότε που η
σημασία «θέατρο εκτός των τειχών» (εκτός του κέντρου της Αθήνας) ήταν όρος άγνωστος. Σήμερα οι θεατρικές αίθουσες έχουν απλωθεί σε περιοχές και γειτονιές, λίγο ή πολύ μακριά από το κέντρο, και παράγουν ποιοτικές δουλειές: στο Μεταξουργείο, στον Κολωνό, στον Νέο Κόσμο, στου Ψυρρή, στα Πετράλωνα, στην Κυψέλη, στο Παγκράτι, στη Δάφνη κ.λπ.

Κατά δεύτερον, είναι το υψηλό επίπεδο της δουλειάς που η Στοά και ο Θανάσης Παπαγεωργίου διατηρούν ανυποχώρητα σε αυτήν τη θεατρική φωλιά του Ζωγράφου. Το Εγώ, ο Μάρκος Βαμβακάρης, είναι ο από καρδιάς βγαλμένος μονόλογος του πατριάρχη του ρεμπέτικου δια στόματος Παπαγεωργίου. Ο οποίος δεν ακροβατεί, δεν νεωτερίζει. Μιλάει απλά, λιτά, σαν τον γηραιό Μάρκο που αφηγήθηκε τα δεινά και τις δόξες του τρία χρόνια πριν φύγει από τη ζωή στην Αγγελική Βέλλου Κάιλ. Και από αυτό το αυτοβιογραφικό βιβλίο προέκυψε ο καθηλωτικός μονόλογος, όπως τον έγραψε η Νάνση Τουμπακάρη.

Ο Βαμβακάρης/Παπαγεωργίου ξεδιπλώνει τη ζωή του με καθαρότητα, χωρίς αυτολογοκρισία και δίχως προσωπικές αγιογραφήσεις, κάποιες φορές ωμά, ελάχιστες φορές λυρικά, οπωσδήποτε λιτά χωρίς υποκριτικές φιοριτούρες. Το κάνει –προφανώς ηθελημένα– με ελάχιστη χρήση του μουσικού θησαυρού του θεατρικού ήρωα, κάτι που πιθανόν θα έδινε πιο ευχάριστη ροή, ίσως και πιο ελκυστική μορφή στην παράσταση – χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν είναι ούτε ευχάριστη ούτε ελκυστική, το αντίθετο θα λέγαμε.

Θυμόμαστε μόνο, αν και έχουν περάσει πέντε και πλέον χρόνια από τότε, την καταπληκτική παράσταση Ευτυχία Παπαγιαννοπούλου (για την οποία με ενθουσιασμό είχαμε γράψει τότε) με τη Νένα Μεντή, σε σκηνοθεσία Πέτρου Ζούλια. Σε εκείνη τη εξαιρετική (την καταπληκτική!) δουλειά, η μουσική ήταν προσεκτικά επιλεγμένη, με ευφυή χρήση και είχε συντελέσει στο να απολαύσει το κοινό, επί χρόνια, μια από τις κορυφαίες παραστάσεις στην ιστορία του νεότερου θεάτρου και σίγουρα τον πιο εκφραστικό μονόλογο των τελευταίων δεκαετιών, τουλάχιστον μετά τη συγκλονιστική Δεσποινίδα Μαργαρίτα της Έλλης Λαμπέτη τη δεκαετία του ’70.

Ο Θανάσης Παπαγεωργίου ανασυνθέτει σε περίπου 90 λεπτά, τη ζωή του Μάρκου που πέρασε από σαράντα κύματα πριν αναγνωριστεί ως άνθρωπος που έβγαλε το μπουζούκι από τις φυλακές (γιατί ήταν όργανο της φυλακής και των τεκέδων), το ανέβασε στο πάλκο, το έβαλε σε συναυλίες –με μια κουβέντα το καταξίωσε και το επέβαλε ως όργανο μεγάλης ομορφιάς και υψηλής τεχνικής. Η ερμηνεία τού Παπαγεωργίου είναι για σεμινάριο απλότητας και λιτότητας. Για αυτό το Εγώ, ο Μάρκος Βαμβακάρης, αντέχει στον χρόνο και από την περασμένη Παρασκευή, που είδαμε και εμείς την παράσταση, άρχισε τον κύκλο της δεύτερης περιόδου παρουσίας του. Για την οποία αξίζει να βγείτε λίγο εκτός τειχών και να ανηφορίσετε την Παπαναστασίου στου Ζωγράφου. Εκεί, στην ιστορική Στοά, εκτός από μια πολύ καλή παράσταση, προσφέρουν στη διάρκειά της και ρακή, χωρίς να διακοπεί η ροή, με έναν τρόπο που αυτό το απρόσμενο κέρασμα ενσωματώνεται στην παράσταση. Την ήπιαμε στην υγειά του αειθαλούς Θανάση Παπαγεωργίου και της αείφυλλης Στοάς. Να μακροημερεύουν και να προσφέρουν θεατρική ποιοτική παραγωγή όπως κάνουν για δεκαετίες.

Δ.Β.

Ακολουθήσετε το μπλογκ στη σελίδα του στο faceboook, δηλώστε το αν σας αρέσει