Κυριακή, 22 Ιανουαρίου 2017

Υπόγειος (παγκόσμιος!) πόλεμος

Η ομόφωνη απόφαση που έλαβε η ΦΙΦΑ την περασμένη εβδομάδα να αυξήσει τις ομάδες του Μουντιάλ 2026 από 32 σε 48 μπορεί να προκάλεσε αντιδράσεις ανά την οικουμένη, αλλά παράλληλα ξεκίνησε κι έναν υπόγειο πόλεμο, ο οποίος θα ολοκληρωθεί σε πέντε χρόνια. Ποιο είναι το έπαθλο του πολέμου; Μια μεγαλύτερη μερίδα από τις κενές 16 θέσεις που θα προστεθούν στη
διοργάνωση. Η εξάπλωση του σημαντικότερου ποδοσφαιρικού τουρνουά έγινε δεκτή χωρίς φωνές και αντιδράσεις απ’ όλες τις ηπειρωτικές συνομοσπονδίες, διότι όλοι την αντιμετώπισαν με… κουτοπονηριά: Για τους δικούς τους λόγους πιστεύουν ότι θα είναι οι ευνοημένοι. Εν αρχή ην η Ευρώπη. Η οποία τόσο στο τουρνουά του 2018, όσο και σ’ αυτό του 2022 θα έχει 14 ομάδες (ποσοστό 43,7%).

Η ΟΥΕΦΑ θα πιέσει προφανώς για να διατηρηθεί το ποσοστό αυτό και στη νέα αναλογία, δηλαδή να πάρει τις επτά θέσεις από τις 16 καινούργιες και να έχει 21 εκπροσώπους στο Μουντιάλ των 48. Όχι μόνο λόγω ιστορικών δομών, αλλά και αριθμητικών πια: Με την προσθήκη του Γιβραλτάρ και του Κοσόβου η ΟΥΕΦΑ έγινε η πολυπληθέστερη συνομοσπονδία με 55 μέλη. Παρά την παρασκηνιακή δύναμη της ΟΥΕΦΑ, θεωρείται απίθανο να της γίνει το χατίρι. Ήδη οι πρώτες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για πέντε επιπλέον θέσεις, ή ακόμα και τέσσερις.

Το μεγαλύτερο αγκάθι η Ν. Αφρική

Ακόμα και μ’ αυτή τη συντηρητική εκδοχή, των 18-19 θέσεων, ο αριθμός σημαίνει ότι μία στις τρεις ευρωπαϊκές ομάδες θα παίρνει την πρόκριση, κάτι που ενοχλεί ιδιαιτέρως τους Αφρικανούς και τους Ασιάτες. Κι αν για την Ευρώπη το ποσοστό φαίνεται μεγάλο, πώς να σχολιάσει κανείς την CONMEBOL της Νότιας Αμερικής; Η ζώνη με τα λιγότερα μέλη (μόλις δέκα) βλέπει σταθερά τέσσερις ομάδες της να προκρίνονται και μια πέμπτη να δίνει μπαράζ με υποδεέστερο αντίπαλο. Δηλαδή οι πέντε στις δέκα περνάνε. Πόσο πιο ψηλά να πάει αυτό το ποσοστό; Η τωρινή αναλογία δίνει άλλες δύο θέσεις στην CONMEBOL, με επτά στις δέκα ομάδες της ζώνης να περνάνε, όμως αυτό είναι το μεγαλύτερο αγκάθι για την εξάπλωση του τουρνουά. Κανείς δεν θα δεχτεί προκριματικά με 70% επιτυχία.

Ποια είναι η λύση; Η ΦΙΦΑ έχει αρχίσει ήδη να την ψιθυρίζει: Κοινά προκριματικά μεταξύ των ομάδων Βόρειας-Κεντρικής Αμερικής (CONCACAF) και Νότιας Αμερικής (CONMEBOL). Προσοχή, όχι κατάργηση της αυτονομίας των συνομοσπονδιών, αλλά συνεργασίας τους. Το πρώτο βήμα έγινε το περασμένο καλοκαίρι με την διοργάνωση ενός διευρυμένου Κόπα Αμέρικα στις ΗΠΑ, με τη συμμετοχή ομάδων και της CONCACAF, με τη δικαιολογία του εορτασμού 100 χρόνων από την έναρξη της διοργάνωσης. Στην ουσία ήταν μια πρόβα. Τα «τυράκια» είναι πολλά στην CONMEBOL. Αν η ΦΙΦΑ της δώσει μία θέση ακόμα (έξι από πέντε που έχει τώρα), μπορεί να τη δελεάσει με την προοπτική πρόκρισης πολύ περισσότερων ομάδων, ακόμα και των δέκα (!), αν γίνουν κοινά προκριματικά με την CONCACAF. Κι αυτό διότι, όπως συζητείται, οι θέσεις για τα ενοποιημένα αμερικάνικα προκριματικά υπολογίζονται σε 13 κι όπως φάνηκε και στο ενοποιημένο Κόπα Αμέρικα, από τις υπάρχουσες ομάδες της CONCACAF μόνο οι ΗΠΑ, το Μεξικό και μία-δύο άλλες ομάδες μπορούν να κοιτάξουν τους Νοτιοαμερικάνους στα μάτια. Αν δεν γίνει η ενοποίηση, είναι σίγουρο ότι οι θέσεις θα είναι λιγότερες, ενδεχομένως από έξι σε κάθε ζώνη.

Ασία-Ωκεανία μαζί

Η ασιατική συνομοσπονδία (AFC) προσπαθεί να βελτιώσει τη θέση της και να αυξήσει τις απαιτήσεις της «γλυκοκοιτάζοντας» την Ωκεανία. Δηλαδή μια ακόμα ενοποίηση μεταξύ ζωνών, έτσι ώστε οι Ασιάτες να επικαλεστούν ότι έχουν τα νούμερα με το μέρος τους. Συνολικά οι ομοσπονδίες Ασίας-Ωκεανίας είναι 58, ξεπερνούν κατά πολύ την ΟΥΕΦΑ. Η Ασία προτείνει, μάλιστα, να γίνονται «ειδικά» προκριματικά για τις αδύναμες ομάδες της Ωκεανίας, δίκην προκριματικών ομίλων, και οι νικητές (Νέα Ζηλανδία κι ενδεχομένως μια άλλη ομάδα) να συμμετέχουν στις τελικές φάσεις των ασιατικών προκριματικών. Ο στόχος είναι ένας: Εννέα εισιτήρια κι όχι οκτώ, τα οποία προορίζει γι’ αυτούς η ΦΙΦΑ.

Η Ωκεανία είναι δύσκολη περίπτωση. Λογικά με 48 εκπροσώπους και χωρίς ενοποίηση θα δικαιούνταν μία θέση, ωστόσο η μοναδική ομάδα που μπορεί να πλησιάσει σε σοβαρό διεθνές επίπεδο είναι η Νέα Ζηλανδία, οι άλλες βρίσκονται ακόμα πολύ πίσω και υπάρχει ο κίνδυνος για σκορ-μαμούθ, που θα δώσουν λόγο στους επικριτές της εξάπλωσης. Τα πράγματα φαίνονται ξεκάθαρα μόνο για την Αφρική. Μέχρι τώρα είναι η μοναδική ζώνη εκτός Ευρώπης που έχει σίγουρους τους πέντε εκπροσώπους της. Αυτοί θα αυξηθούν σε οκτώ, για να διατηρηθεί σχεδόν αναλλοίωτο το υπάρχον ποσοστό τους. Πλην όμως η CAF, η αφρικάνικη συνομοσπονδία, είναι η μόνη που μιλάει επισήμως για «αγωνιστικά κριτήρια». Δηλαδή να υπάρχουν κάποιες στάνταρ θέσεις για κάθε συνομοσπονδία και οι υπόλοιπες να χωρίζονται ανάλογα με τη συνολική πορεία των ομάδων κάθε ζώνης τόσο στην προηγούμενη διοργάνωση, όσο και ανάλογα με τις θέσεις τους στη βαθμολογία της ΦΙΦΑ. Έτσι η διαδικασία των προκριματικών θα γίνει περισσότερο δυναμική και δίκαιη ανάλογα με το σκηνικό που θα επικρατεί την τρέχουσα περίοδο. 

Αργύρης Παγαρτάνης 
(Δημοσιεύεται στη Live Sport της Κυριακής με τίτλο «Ξεκίνησαν οι μάχες για τη διεύρυνση»)