Δευτέρα, 1 Αυγούστου 2016

Η ολυμπιακή ομάδα των προσφύγων

Η παρέλαση των ομάδων στην τελετή έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων του Ρίο είναι έτοιμη να ολοκληρωθεί. Το κοινό έχει ήδη αρχίσει να ζεσταίνεται, αφού ετοιμάζεται να βγει η αποστολή της Βραζιλίας, της διοργανώτριας χώρας που κατά παράδοση κλείνει την τελετή. Πριν, όμως, από τη Βραζιλία βγαίνει μια κοπέλα και μερικοί άλλοι με τη σημαία της ΔΟΕ, τους πέντε Ολυμπιακούς κύκλους. Τα μεγάφωνα ανακοινώνουν για πρώτη φορά τη
συμμετοχή της ομάδας προσφύγων αθλητών σε Ολυμπιακούς Αγώνες! Η ιστορία της Γιουσρά Μαρντίνι (φωτο), της Σύριας κοπέλας-σημαιοφόρου της ομάδας, έχει δημοσιευτεί σε πολλά ελληνικά ΜΜΕ επειδή έχει άμεση σχέση με τη χώρα μας.

Η Γιουσρά, όπως και ο συμπατριώτης της Ραμί Ανίς που συμμετέχει στην ίδια ομάδα, έφυγαν από το Χαλέπι κυνηγημένοι από τον εφιάλτη του εμφυλίου πολέμου, περιπλανήθηκαν στην ενδοχώρα της Τουρκίας και κάποια στιγμή έφτασαν στα παράλια, μέσω των οποίων πέρασαν στην Ελλάδα. Κολυμβητές διεθνούς επιπέδου και οι δύο, εκμεταλλεύθηκαν τις ώρες της προπόνησής τους για να περάσουν τα ταραγμένα νερά του Αιγαίου και να βρουν καταφύγιο, η Γιουσρά στη Λέσβο και ο Ραμί στη Σάμο. Η Γιουσρά αναγκάστηκε να κολυμπήσει για αρκετό διάστημα όταν η δουλεμπορική βάρκα βούλιαξε στη μέση της διαδρομής.

Κρυμμένοι στο πλυντήριο 

Εκτός από τα δύο παιδιά της Συρίας, η ομάδα των προσφύγων περιλαμβάνει και δύο τζουντόκα από τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κογκό, που από το 2013 ζουν και προπονούνται στη Βραζιλία. Ο Ποπόλε Μισένγκα και η Γιολάντε Μαμπίκα αναζήτησαν άσυλο στη Βραζιλία όταν είχαν πάει εκεί για το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα τζούντο. Για να ξεφύγουν από τους υπεύθυνους της κογκολέζικης αποστολής αναγκάστηκαν να κρυφτούν επί δύο ημέρες στο χώρο του πλυντηρίου του ξενοδοχείου, χωρίς φαγητό και νερό, κι αργότερα περιπλανήθηκαν επί μέρες μέχρι να ενεργοποιήσουν τη διαδικασία του ασύλου. Οι δύο τους κατάγονται από την περιοχή του Μπουκαβού στα ανατολικά της χώρας, μια από τις πιο ρημαγμένες πόλεις του Κογκό, χτυπημένη επί δεκαετίες από τον εμφύλιο σπαραγμό.

Ο Ποπόλε έχασε τους γονείς του σε ηλικία έξι ετών και μεταφέρθηκε σε ορφανοτροφείο στην πρωτεύουσα Κινσάσα, όπου ασχολήθηκε με το τζούντο κυρίως για την προσωπική του ασφάλεια. Η ζωή τους ακόμα και ως διακεκριμένων αθλητών στη χώρα ήταν ένα μαρτύριο, αφού σε περίπτωση που δεν πήγαιναν καλά στους αγώνες οι υπεύθυνοι της ομοσπονδίας τους έκλειναν σε κλουβιά (!) και τους άφηναν νηστικούς για μέρες!

Προσφυγικό στρατόπεδο 179.000 ανθρώπων

Η πιο πολυπληθής ομάδα μέσα στην προσφυγική αποστολή είναι των αθλητών που κατάγονται από το Νότιο Σουδάν και ζουν στην Κένυα. Πέντε άτομα, τρεις άνδρες και δύο γυναίκες, επιλέχθηκαν από συνολικά 23 αθλητές που διέμεναν στο προσφυγικό στρατόπεδο Κακούμα στην Κένυα, το πολυπληθέστερο του κόσμου, που φιλοξενεί 179.000 ανθρώπους! Ο άνθρωπος που τους ανέσυρε από την ανέχεια ήταν η Τέγκλα Λορούπε, παλαίμαχη Κενυάτισσα αθλήτρια του μαραθωνίου, η οποία κατείχε και το παγκόσμιο ρεκόρ στο αγώνισμα. Η Λορούπε είναι επικεφαλής ενός προγράμματος ταυτοποίησης και αποκατάστασης προσφύγων αθλητών, το οποίο εξαρχής χρηματοδότησε η ίδια, αλλά και δέχτηκε οικονομική βοήθεια και από τη ΔΟΕ, και από την Ολυμπιακή επιτροπή της Κένυα. Οι πέντε αθλητές μετακόμισαν πλέον στην πρωτεύουσα Ναϊρόμπι, όπου προπονούνται υπό τις οδηγίες της Λορούπε. Όλοι τους είπαν ότι προτίμησαν το δρόμο της προσφυγιάς από το να χρησιμοποιηθούν ως παιδιά-στρατιώτες (οι άνδρες) ή σκλάβες του σεξ (οι γυναίκες) από τις αντάρτικες ομάδες που λυμαίνονται τη χώρα.

Ο δέκατος και τελευταίος της παρέας είναι ο Γιόνας Κίντε, με καταγωγή από την Αιθιοπία, ο οποίος εργάζεται και προπονείται στο Λουξεμβούργο τα τελευταία χρόνια. Η οικογένειά του ανήκει στους αντικαθεστωτικούς και ο Γιόνας βίωσε πολλούς άδικους αποκλεισμούς από αγώνες λόγω πολιτικών διαφορών. Το 2012 ζήτησε πολιτικό άσυλο στο Λουξεμβούργο και η Αιθιοπία του αφαίρεσε την υπηκοότητα. Επειδή τα έσοδά του από χορηγίες δεν φτάνουν αναγκάζεται να δουλεύει ως οδηγός ταξί (!) για να επιβιώνει. Παρ’ όλα αυτά έχει εξαιρετικό χρόνο στον μαραθώνιο (2:17:00) και θα μπορούσε να είναι πρωταθλητής της χώρας, όμως το Λουξεμβούργο έχει πολύ σκληρούς κανόνες όσον αφορά τη χορήγηση υπηκοότητας, τους οποίους δεν παραβαίνει για κανένα λόγο. Ο Κίντε θα πρέπει να παραμείνει ακόμα έξι χρόνια στο Λουξεμβούργο για να γίνει πλήρης πολίτης του Μεγάλου Δουκάτου.

Στην ομάδα είχε αρχικά συμπεριληφθεί και η αθλήτρια του ταεκβοντό Ραχελέχ Ασεμάνι, με καταγωγή από το Ιράν, η οποία βρήκε καταφύγιο εδώ και χρόνια στο Βέλγιο. Η βελγική ομοσπονδία, όμως, αποφάσισε να της χορηγήσει υπηκοότητα μόλις πριν από λίγους μήνες. Η Ραχελέχ κέρδισε ήδη ένα μετάλλιο για λογαριασμό του Βελγίου πριν λίγο καιρό, στο πανευρωπαϊκό πρωτάθλημα ταεκβοντό που έγινε στο Μοντρέ της Ελβετίας.

Αργύρης Παγαρτάνης
(Δημοσιεύεται στη Live Sport της Δευτέρας, 1 Αυγούστου)