Κυριακή, 26 Ιουνίου 2016

Πολλές Ισπανίες σε γήπεδο και κάλπη

ΤΟ ΔΑΧΤΥΛΟ ΤΟΥ ΠΙΚΕ ΣΤΗΝ ΑΝΑΚΡΟΥΣΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΥΜΝΟΥ ΚΑΙ ΟΙ ΣΗΜΕΡΙΝΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ

Η εικόνα του Ζεράρ Πικέ να τεντώνει το μεσαίο δάχτυλό του κατά την ανάκρουση του εθνικού ύμνου της Ισπανίας πριν το ματς με την Κροατία δεν θα μπορούσε να στείλει πιο βαθύ πολιτικό μήνυμα. Σήμερα η Ισπανία θα αναστενάξει στις κάλπες, πριν μπει στο γήπεδο για να αντιμετωπίσει την Ιταλία για τους «16» του Euro.
Λίγους μήνες μετά τις γενικές εκλογές που απέτυχαν να βγάλουν κυβέρνηση, οι Ισπανοί καλούνται πάλι σήμερα να δώσουν λύση. Μήπως, όμως, αυτή η λύση είναι περισσότερο… εθνικιστική απ’ ό,τι αναμένεται;

Ο αστικός μύθος από τότε που δημιουργήθηκε η εθνική Ισπανίας είναι ότι ποτέ δεν κατάφερνε να κερδίσει τίποτα επειδή από κάποιους παίκτες της, άλλοτε λιγότερους, άλλοτε περισσότερους, έλειπε η έξτρα ώθηση, που δημιουργεί η αγάπη για τη φανέλα. Η μοναδική φορά τον περασμένο αιώνα που η Ισπανία αναδείχτηκε πρωταθλήτρια Ευρώπης, ως γηπεδούχος το 1964, στη σύνθεσή της είχε μόνο έναν Βάσκο (τον γκολκίπερ Ιρίμπαρ) και δύο Καταλανούς. Κι αντιμετώπισε στον τελικό την ΕΣΣΔ, την άλλη ομάδα – παράδειγμα αδιαφορίας για την «εθνική» φανέλα.

Αποσχιστικές τάσεις μέσα στην εθνική

Η Ισπανία πειραματίστηκε για χρόνια με ηχηρές μεταγραφές, η εθνική αντιμετωπίστηκε περίπου ως σύλλογος με την ισπανοποίηση παικτών όπως ο Πούσκας κι ο Ντι Στέφανο, αλλά τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η επαγγελματική νοοτροπία δεν ταιριάζει με μια εθνική ομάδα. Ακόμα και μέσα στους κόλπους της εθνικής υπήρχαν αποσχιστικές τάσεις. Είναι γνωστή η εμμονή του Αρκονάδα, του Βάσκου γκολκίπερ της ομάδας που έφτασε μέχρι τον τελικό του Euro 1984, να φοράει λευκές κάλτσες αντί για μαύρες όπως η υπόλοιπη ομάδα, για να τονίζει την αυτονομία του. Όσο για τον εθνικό ύμνο, εκεί από μόνη της η κυβέρνηση είχε δώσει λύσεις από νωρίς: Ο ισπανικός εθνικός ύμνος είναι ένας από τους μόλις τέσσερις παγκοσμίως που δεν έχει στίχους. Ή, μάλλον, έχει στίχους, αλλά ποτέ δεν αποδίδονται δημόσια, επειδή είναι στα καστιλιάνικα, τα κλασικά ισπανικά που γνωρίζουμε.

Εξτρεμιστές παίκτες

Στη διάρκεια των χρόνων υπήρξαν και κάποια παραδείγματα εξτρεμιστών παικτών, που αρνήθηκαν την εθνική Ισπανίας για ιδεολογικούς λόγους. Ο Ολεγκέρ, σέντερ μπακ της Μπαρτσελόνα τη δεκαετία του ’90, γύρισε την πλάτη στη διεθνή καριέρα. Άλλοι, όπως ο Πικέ, απλά συμβιβάζονται. Χωρίς να χάνουν την ευκαιρία να δείχνουν τι αισθάνονται από καιρού εις καιρόν. Οι μαζεμένες επιτυχίες της Ισπανίας την τετραετία 2008-2012, όταν μάζεψε όλους τους τίτλους (δύο ευρωπαϊκούς κι έναν παγκόσμιο), επιχειρήθηκε να αποδοθεί στην εθνική συνοχή. Καλλιεργήθηκε ο μύθος ότι οι εθνικιστικές εντάσεις υποχωρούν και ότι οι Ισπανοί κατάλαβαν πως ενωμένοι μπορούν να πετύχουν πολλά πράγματα.

Δεν το βλέπουν, όμως, όλοι έτσι. Οι Καταλανοί π.χ. επιμένουν ότι οι επιτυχίες της Ισπανίας οφείλονται κατά κύριο λόγο στο ότι η ομάδα έχει περισσότερους Καταλανούς παίκτες κατ’ αναλογία και ότι ο Ντελ Μπόσκε υιοθέτησε το στυλ παιχνιδιού της Μπαρτσελόνα. Και σε αντίθεση μ’ αυτά που πιστεύουν πολλοί, το αίσθημα αποδοχής της εθνικής Ισπανίας δεν ανέβηκε καθόλου ούτε στην Καταλονία ούτε στη Χώρα των Βάσκων, τις δύο πιο «ανυπάκουες» περιοχές του βασιλείου.

Μετά το σοκ του βρετανικού Brexit, η Ισπανία είναι το νέο μεγάλο στοίχημα της διεθνούς πολιτικής σκηνής. Σε μια Ευρώπη που τα τελευταία χρόνια τείνει περισσότερο στο να κοπεί σε περισσότερα κομμάτια από το να ενωθεί σε λιγότερα, τα σημερινά αποτελέσματα των ισπανικών εκλογών δεν αναλύονται μόνο για το αν θα υπάρξουν τέτοιες ανακατατάξεις στις έδρες, όπου θα μπορέσει να βγει μια κυβέρνηση, αλλά κυρίως πόσο θα ενισχυθούν τα κόμματα που υποστηρίζουν τις φυγόκεντρες δυνάμεις.

Το 90% θα πάει σε τέσσερα κόμματα

Σύμφωνα με τις τελευταίες δημοσκοπήσεις που ανακοινώθηκαν χθες, το 90% των ψηφοφόρων αναμένεται να επιλέξει ανάμεσα στα τέσσερα μεγάλα κόμματα (Λαϊκό, Σοσιαλιστικό, Αριστερά-Ποδέμος και Σιουδαδάνος), που κατεβάζουν υποψήφιους σε όλες τις περιφέρειες. Θα είναι έτσι ή οι ψηφοφόροι θα μετακινηθούν σε διαφορετικές επιλογές; Η κίνηση του Πικέ θεωρείται ως μια άμεση υποστήριξη στο κόμμα που διαπραγματεύεται την ανεξαρτησία της Καταλονίας από την Ισπανία. Οι διασπασμένες δυνάμεις των Βάσκων μπορούν να μαζέψουν μαζί πάνω από 25% των τοπικών ψήφων στην συγκεκριμένη επαρχία.

Σε μια προσπάθειά τους να συγκεντρώσουν όλο και περισσότερες ψήφους τα μεγάλα κόμματα αναζήτησαν συμμαχίες με τους μικρότερους τοπικούς εθνικιστές. Διότι τέτοιοι υπάρχουν σε όλες τις επαρχίες, όχι μόνο στην Καταλονία και τη Χώρα των Βάσκων. Υπάρχουν ισχυρά κόμματα στα βορειοδυτικά (Γαλικία, Αστούριας και τα απομακρυσμένα Κανάρια Νησιά), τα οποία έχουν δύναμη σε τοπικό επίπεδο.

Σ’ αυτές τις εκλογές, πάντως, θα δούμε κόμματα που επιχειρούν να εκφράσουν ακόμα περισσότερο τα τοπικά συμφέροντα, μέχρι και σε περιοχές όπου δεν υπήρχε εθνικιστική τάση στο παρελθόν, όπως η νοτιοδυτική επαρχία της Εξτρεμαδούρα (στα σύνορα με την Πορτογαλία), η Βαλένθια, η Ουέλβα, η Λεόν (το συγκεκριμένο κόμμα προωθεί την απόσχιση της περιοχής από την περιφέρεια της Καστίλλης!), μέχρι και κόμμα που προωθεί την ανεξαρτησία των Βαλεαρίδων νήσων, της Μαγιόρκα, της Μινόρκα και της Ίμπιζα. Σήμερα το βράδυ, μετά το κλείσιμο της κάλπης, θα δούμε αν η κίνηση του Πικέ είχε αντίκτυπο.

Αργύρης Παγαρτάνης
(Δημοσιεύεται στη Live Sport της Κυριακής)

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΣΤΟΝ HARDDOG:
Και άλλα θέματα του Αργύρη Παγαρτάνη που δεν είναι μόνο (και κυρίως) αθλητικά