Τρίτη, 14 Απριλίου 2015

Πορτρέτο ενός πατέρα που έφυγε νωρίς

Ο άνθρωπος της φωτογραφίας βαφτίστηκε -αν θυμάμαι καλά- Στασινός. Δεν του άρεσε, ορθώς, και το έκανε Αναστάσιος. Για τους φίλους Τάσσος (με δύο "σ"), για μένα "μπαμπάς". Αποτέλεσμα, ως προς τη μέρα εορτασμού της ονομαστικής του εορτής, το ίδιο: Ανήμερα την Ανάσταση, όποτε αυτή θέλει να εορτάζεται κάθε χρόνο. Θεωρητικώς αριστερός παλαιάς κοπής, και πρακτικώς ο ορισμός του αστού, εξίσου παλαιάς κοπής. "Ευτυχώς που δεν πρόλαβε την πτώση του τείχους", έλεγε η σύζυγός του και μαμά μου μετά το θάνατό του, που συνέβη τον Οκτώβριο του Σωτήριου (κυριολεκτικώς) έτους 1981. Άθεος, με βαριά άποψη και σημαντική επιχειρηματολογία. Παρ' όλα αυτά, κάθε Κυριακή πρωί έψελνε, καθώς ξυριζόταν, ακούγοντας ευλαβικά τη Θεία Λειτουργία στο ραδιόφωνο. "Σπουδαία η Βυζαντινή Μουσική"... +/- Δείτε τη συνέχεια

Παραδοσιακός από οικογένεια, ριζοσπαστικός από παιδεία και χαρακτήρα. Μποέμ στην ιδιοσυγκρασία, οικογενειάρχης στην πράξη. Καλός και στα δύο. Άριστος θα έλεγα. Ο συμβιβασμός του ασυμβίβαστου, γενικώς, θέλω να πιστεύω ότι ίσως αυτό και να τον έστειλε στον τάφο μια ώρα αρχύτερα, ή ίσως και η συνήθειά του να καπνίζει απανωτά τσιγάρα -με πίπα πάντα- σε συνδυασμό με την εσωστρέφειά του. Αυτό που τα θέματά μας τα κρατάμε μέσα μας και τελικά μας τρώνε... Μάλλον το δεύτερο.

Ήθελε αγόρι. Προφανώς. Προφανώς δηλαδή εκ μέρους του αποτελέσματος, δηλαδή εμένα, καθώς εγώ είμαι μέρος του αποτελέσματος. Από τις πρώτες κοινές μας δραστηριότητες που θυμάμαι, ας πούμε: Γήπεδο, Λεωφόρος, Ελλάς-Σοβιετική Ένωση, Σεπτέμβρης του '79. Πάντα σαν αγόρι με αντιμετώπιζε, εκτός από την πρώτη φορά που "τσεκάρισε" πραγματικό αγόρι να με φλερτάρει. Τότε έγινε θηρίο, κι εγώ έγινα αμέσως κορίτσι. Πάνε τα ποδόσφαιρα, πάνε και όλα... Τέλος πάντων.

"Διαβασμένος" άνθρωπος, που λέμε. Πολύ διαβασμένος. Υπερβολικά ίσως. Καλός άνθρωπος, για να πω την αλήθεια, δεν ξέρω αν ήταν, πώς να το ξέρω άλλωστε, αυτά είναι λεπτές γραμμές που σπανίως περνούν τα μέλη μιας οικογένειας μεταξύ τους, εκτός αν οι γραμμές είναι προφανείς. Εμένα ήταν ο μπαμπάς μου, άρα δεν εξέτασα ποτέ σοβαρά το ενδεχόμενο να μην ήταν καλός άνθρωπος. Ξέρω ότι ήταν δύσκολος άνθρωπος, γεγονός που δεν δικαιούμαι να του το προσάψω ιδιαίτερα, καθώς το ίδιο -ίσως και χειρότερο- είμαι κι εγώ. Ξέρω επίσης ότι ήταν πολύ γοητευτικός άνθρωπος, τη γοητεία του την ασκούσε αβίαστα σε όλους.

Μετά τον αιφνίδιο και πρόωρο θάνατό του, τρεις άνθρωποι, η μητέρα μου, η αδελφή μου κι εγώ, ζήσαμε αρκετό καιρό στη σκιά του κάπως μυστηριώδους αυτού ανθρώπου. Υπό μία έννοια, θεωρώ ότι καθεμία με τον τρόπο της δεν το(ν) ξεπεράσαμε ποτέ. Κακό αυτό για μας, πιστέψτε με. Η μητέρα μου τον έκανε τοτέμ, εμείς, πάλι, κάναμε διάφορα: Τον "παντρευτήκαμε" (σε ρέπλικα), τον απομυθοποιήσαμε (ή τουλάχιστον προσπαθήσαμε), τον ξεχάσαμε (ή τουλάχιστον προσπαθήσαμε), του αποδώσαμε ευθύνες, εγώ τον έβλεπα για χρόνια στον ύπνο μου να επιστρέφει και αγωνιούσα αν ήμουν up to the expectations, γενικώς ό,τι μπορούσαμε κάναμε για να φύγουμε από τη σκιά του, ή από τη σκιά της απουσίας του. Έτσι πάνε αυτά τα πράγματα.

Γιατί τον θυμήθηκα τώρα, έτσι "φωναχτά", τον μπαμπά μου; Δεν ξέρω στ' αλήθεια να σας πω. Σπανίως μου συμβαίνει. Είναι ίσως που καμιά φορά θέλεις να αποβάλεις τα ανιόντα για να συγκεντρωθείς καλύτερα στα κατιόντα; Είναι που τρώμε "φλασιές' οι άνθρωποι καμιά φορά; Είναι που... τίποτα; Κάτι ήταν, τώρα, που μου ήλθε και το 'βγαλα από μέσα μου και ησύχασα. Ή, έτσι θέλω να νομίζω...

Μαρία Δεδούση 

(Εξαιρετικό κείμενο από την εξαιρετική δημοσιογραφική πένα της φίλης Μαρίας. Αναρτήθηκε στη σελίδα της στο fb, και αναδημοσιεύται με τη συναίνεσή της - όπως έχει συμβεί και με άλλα κείμενά της - στο μπλογκ)